Dış cephe duvar taşı olarak dokuz kültür taşı serisinin, beş kültür tuğlası serisinin ve el yapımı kaplama tuğlanın hepsi kullanılabilir. Taş görünümlü seriler duvara metrekare başına 38 ile 42 kg, tuğla görünümlüler 17 ile 24 kg yük bindirir; sağlam sıvaya, betona ya da doğru kurulmuş mantolama sistemine yapışır. Cephenin ömrünü taşın kendisinden çok, yağmur suyunun nereye aktığı belirler.
Cephe tipine göre hangi seri
Geniş düz yüzeyde iri ya da blok taş, dar bant ve pilonda tuğla, çok köşeli cephede köşe parçası olan bir seri seçmek işi kolaylaştırır. Aşağıdaki tablo ilk eleme içindir; son kararı numuneyi cephenin önünde, gün ışığında tutarak verin.
| Cephe durumu | Önerilen seri | Dikkat |
|---|---|---|
| Zemin kat ve su basmanı | Amorfo, Roca | Toprağa yakın ilk sıranın arkasına su yalıtımı |
| Ön cephenin tamamı, kırsal ev | Pizarra yığma, Montuno | Pizarra'yı yığma dizerken sipariş %15–25 artar |
| Çağdaş villa, koyu doğrama | Corte, Montuno Gris | Derzsiz bloklarda köşe parçası dönüşü belirler |
| Apartman bandı, bahçe pilonu | Thin Brick, Old Brick | Thin Brick 17 kg/m² ile listenin en hafifi |
| Pişmiş kil isteyen cephe | Kaplama tuğla | Köşe parçası üretilmez, dış köşe kesimle çözülür |
Fotoğraflardaki cephelerde taşın sınırı
Kapak fotoğrafındaki Darıca uygulamasında Amorfo Antracita alt iki katı sarıyor; kolonlar, söveler ve çatı katı beyaz sıvada kalmış. Taş yüzey beyaz bantlarla panellere bölündüğü için koyu renk ağırlaşmıyor, her panelde ton karışımı da ayrı ayrı kontrol edilebiliyor.
Foça'daki Agrilla Gris uygulamasında taş yalnız zemin katta. Üst katın sıvası taşın üst kenarından birkaç santim dışarı taşıyor ve kendiliğinden küçük bir saçak işi görüyor. Aynı fotoğrafta iki klima dış ünitesinin boruları taşın üstünden aşağı iniyor; tesisat kaplamadan önce gömülmediği için sonradan açıkta kalmış. Montuno Gris'li sıra evlerde de kurgu benzer: taş zemin katta, beyaz çıkmaların altında, rüzgârla gelen yağmurdan korunan bölgede.
Corte Gris villada kesme bloklar gri ağırlıklı, aralarda pas ve bej lekeler var. Köşe detayı fotoğrafında bloklar köşede bir uzun bir kısa sırayla dönüyor; bu dişli görünümü L köşe parçaları veriyor.
Mantolama üstüne kültür taşı yapıştırmak
Mümkün; ancak taş yalıtım levhasına değil, levhayı duvara bağlayan dübel ve file sisteminin sıvasına yapışır. Metrekarede 41 kg'lık bir kaplamayı yalnız levha yapıştırıcısı taşımaz, bu yüzden dübel sayısı ve tipi mantolama sistemini kuranın taş kaplama için verdiği detaya göre seçilir. File gömülü sıva tam kuruduktan sonra esnek, C2TE S1 sınıfı yapıştırıcı hem duvara hem taşın arkasına sürülür. Yükten çekinen cephede kültür tuğlası iyi bir ara yoldur. Ayrıntılar için mantolama üzerine duvar taşı rehberine bakın.
Harpuşta, denizlik ve damlalık payı
Bu parçaların işi suyun taşın üst kenarına oturmasını engellemektir. Gözden kaçan nokta şudur: kültür taşı duvara 3,5–4,5 cm kalınlık ekler, mevcut denizlik ve harpuşta bu payı hesaba katmadan yapılmıştır.
- Denizlik: pencere altındaki taşma payı taş kalınlığı kadar azalır. Eski denizlik yalnız 3 cm dışarı taşıyorsa kaplamadan sonra taşla aynı hizaya gelir ve su taşın yüzünden akar. Ya denizlik değişir ya da altına ek parça gelir.
- Harpuşta: bahçe ve parapet duvarının başlığı iki yana eğimli olur, kaplamanın yüzünü aşar ve alt yüzünde damla oluğu taşır.
- Damlalık: balkon ve saçak altında suyu taş yüzeyden koparan kanal.
- Taşın sıva ile birleştiği yatay çizgi: Foça örneğindeki gibi üst sıva çıkıntı yapmıyorsa taşın üstü eğimli harçla kapatılır.
- Zemin hizası: toprak ve çim sulamasıyla temas eden ilk sıra su yalıtımlı bir zemin üzerine oturur.
Yön, rüzgâr ve deniz kenarı
Kuzeye bakan cephe geç kurur; açık renkli taşta derz kirliliği ve yosun izi orada daha önce görünür. Güney ve batı cephelerde Antracita gibi koyu tonlar yazın belirgin biçimde ısınır, uygulama da öğlen güneşinin doğrudan vurduğu saatlere denk getirilmez. Bodrum ve Foça fotoğraflarındaki gibi denize yakın yapılarda rüzgârla savrulan yağmur derze yandan girer; derzin boşluksuz dolması ve kuruduktan sonra şeffaf su itici emprenye bu cephelerde ihmal edilmez.
İskele kurulmadan önce ve sonra iş sırası
- Cephe ölçülür; pencere, kapı ve dış köşe metrajı ayrı yazılır.
- Klima borusu, aplik kablosu, zil, bahçe musluğu gibi bütün tesisat taştan önce duvara alınır.
- Boyalı yüzey kazınır ya da pürüzlendirilir, kabaran sıva sökülüp tamir edilir.
- İskele, ustanın taşı ve kovayı yanında tutabileceği genişlikte, duvardan çalışma payı bırakılarak kurulur.
- Birkaç kutu birlikte açılır, renkler zeminde karıştırılır; önce köşe parçaları, sonra düz parçalar alttan yukarı dizilir.
- Derz harcı torbayla sıkılır, parmak izi tutacak sertliğe gelince demirle düzeltilir.
- Kaplama kuruyunca emprenye yapılır, iskele en son sökülür.
Hava +5 °C altına inen, yağmur beklenen günlerde ara verilir. Yapıştırma tekniği için duvar taşı nasıl yapıştırılır yazısında aletlerle birlikte anlatılıyor.
Emprenye ve ilk aylardaki beyaz lekeler
İlk aylarda yüzeyde beyaz tuz izi (kireç çiçeği) görülebilir; kuru ve yumuşak fırçayla alınır, asit ya da basınçlı yıkama kullanılmaz. Emprenye kaplama ve derz tamamen kuruduktan sonra sürülür; tekrar aralığını kullandığınız emprenyenin kendi teknik föyü belirler.
Örnek hesap: zemin katı taş, üstü sıva olan villa
Zemin kat çevresi 36 m, taş yüksekliği 2,9 m olsun: 36 × 2,9 = 104,4 m². Dört pencere (4 × 1,68 m²), bir kapı (2,2 m²) ve bir sürgü kapı (5,28 m²) toplam 14,2 m² tutar; net alan 90,2 m².
- Amorfo, kutu 1,10 m²: 90,2 / 1,10 = 82 kutu.
- Dört dış köşe × 2,9 m = 11,6 mtül; köşe parçası metretülde 12 kg tuttuğu için toplam yaklaşık 139 kg.
- Düz taş ağırlığı 90,2 × 41 ≈ 3,7 ton. Yapıştırıcıda 8,5 kg/m² üzerinden yaklaşık 767 kg, derzde 7,5 kg/m² üzerinden yaklaşık 677 kg harç gerekir.
- Tek usta günde 12–15 m² dizerse düz yüzey 6–8 iş günü sürer.
Amorfo için metrekare liste fiyatı 1.181 ₺/m²; teklifte bunun yanına köşe parçası, harçlar ve nakliye ayrı kalemler olarak eklenir. Cephe ölçülerinizi duvar taşı hesaplama sayfasına girip sonucu görün, ardından metrajı birlikte kontrol edelim.
